KARAÇİ, 4 Temmuz (IPS) – Pakistan başbakanının öldürülen siyasi lider Benazir Butto anısına bir af öngörüldüğünü açıklamasının ardından tüm dünyadaki idam mahkumlarının dörtte birini oluşturan 7 bin kişinin hayatı bağışlanabilir ve nihayetinde de serbest kalabilirler.
Başbakan Yusuf Raza Gilani'nin idam mahkumlarını cezasını ömür boyu hapse çevirmeyi öngören önerisi 3 Temmuz'da kabinede onaylandı. Öneri geçen aralıkta öldürülen Pakistan Halk Partisi lideri Butto'nun 55. doğum günü olan 21 Haziran'da parlamentoya getirilmişti.
Öneri &com;terörizm&com; veya &com;devlet başkanına suikast girişimi&com; gibi suçlar hariç, tüm mahkumları kapsayacak. Pakistan İnsan Hakları Komisyonu'ndan (HRCP) I. A. Rehman, son onayın devlet başkanı Pervez Müşerref'çe verileceğini, bunun beklendiğini söyledi.
Önerinin ardından hem HRCP hem de Uluslararası Af Örgütü (AI) hükümete moratoryum ilan etmesi için baskı yapmaya başladı. Bu yılın ilk beş ayında ortalama her hafta bir kişi infaz edildi. Geçen yıl ülkede en az 135 kişi devlet eliyle öldürüldü.
Bun karşılık Jamiat-Ulema-e-İslam gibi dinci partiler öneriye karşı çıktıklarını belirtti. Başbakanın açıklamasından birkaç gün sonra bazı din alimleri de ortak bir açıklamayla buna karşı çıktı.
Hak örgütleri uzun zamandır idam mahkumlarına af getirilmesini talep ediyor. İnsan Hakları İzleme Örgütü (HRW) yargılamaların çoğu zaman adil olmadığını, &com;işkence&com;nin ifade almak için sıklıkla kullanıldığını söylüyor.
Yakın bir örnek, 12 Mart'ta öldürülen, okuma yazma bilmeyen ve orduda kapıcılık yapan Zahid Masih'in davası. Masih, üç kişiyle birlikte bir ordu mensubunun çocuğunu öldürmek suçlamasıyla 2005'te tutuklanmıştı. Ordu savcıları hepsi Müslüman olan diğer üç kişiyi akladı. Askeri mahkeme Masih'i idama mahkum etti.
HRW, Masih'in 28 gün boyunca işkenceye maruz kaldığını ve bunun ardından itiraf ettiğini söyledi. Bazı ordu yetkilileri itirafta bulunması halinde suçlamalardan kurtulacağını da ona söylemişti.
Hak örgütleri, idam mahkumlarının çoğunun kendilerini savunamayacak kadar yoksul olduklarını hatırlatıyor.
Butto adı, bağımsızlık sonrasında Pakistan'da idam cezasının kaldırılmasıyla ilgili çalışmalarla anılıyor. 1988'de başbakan seçildiğinde Benazir Butto'nun ilk işlerinden biri idam mahkumlarının cezalarını dönüştürmek olmuştu.
1970'te babası hükümetin başındayken, sonunda idam cezasını kaldırmak umuduyla minimum ömür boyu hapis cezasını 14 yıldan 25 yıla çıkartmıştı. Butto, general Ziya ül-Hak'ın1977'deki darbesiyle hükümetten indirilmişti. Ül-Hak, iki yıl sonra Butto'nun infaz edilmesini sağladı.
INTER PRESS SERVICE NEWS AGENCY - TÜRKÇE
