HAKLAR-ABD : Elektrikli Sandalyeye Bir Yasak Geldi, Arkası da Gelebilir

NEW YORK, 10 Mart (IPS) – İnsan hakları savunucuları, bir eyalette idam cezalarında elektrikli sandalye kullanımının yasaklanmasını, ülkede idam cezasının tamamen kaldırılmasına giden mücadele için önemli bir adım olarak kabul ediyor.

Elektrikli sandalyenin tek infaz yöntemi olarak kullanıldığı Nebraska Yüksek Mahkemesi 8 Şubat'ta verdiği kararda bu yöntemin &com;acımasız ve olağan dışı&com; olduğunu belirtti. Karar, eyalette infaz edilmeyi bekleyen 10 mahkumun yeni bir yöntem konusunda düzenleme yapılmadan öldürülemeyeceği anlamına geliyor.

İdam Cezası Bilgi Merkezi'ne göre (DPIC) halen dokuz eyalette – Alabama, Arkansas, Florida, Illinois, Kentucky, Oklahoma, South Carolina, Tennessee ve Virginia- elektrikli sandalye idam yöntemi olarak kullanılabiliyor.

İnsan Hakları İzleme Merkezi'nden (HRW) göre Sarah Tofte'ye göre, Nebraska'da alınan karar bu eyaletlerin de bu yöntemi kullanıp kullanmamayı gözden geçirmesine neden olabilir.

Elektrikli sandalyenin tarihi 1881'e, dişçi Albert Southwick'in bir adamın yanlışlıkla elektrik akımına kapılarak görünürde acı çekmeden ölmesine tanıklık etmesine kadar gidiyor. Southwick, New York'taki yasa yapıcı arkadaşlarını bu yöntemin insani olduğu konusunda ikna ediyor.

1884'ten bu yana ABD'de 4 binden fazla insan elektrikli sandalyede öldürüldü. Bu yöntem Nebraska'da 1913'te kabul edildi. 2004'te daha güçlü bir sandalyenin kullanılması için yüksek standartlar belirlendi.

DPIC yöneticisi Richard C. Dieter, ABD Yüksek Mahkemesi elektrikli sandalye konusunda bir karar alacağı zaman Nebraska'daki kararın etkileyici olacağını söyledi. Böylece mahkeme &com;acımasız ve olağan dışı&com;nın ne anlama geldiğini de açmak zorunda kalacak.

Yargıç William M. Connoly, kararda, &com;Kanıtlar, elektrikli sandalyenin yüksek acı ve ıstırap verici zarara yol açtığını gösteriyor&com; diye yazdı. Connoly, elektrikli sandalyenin &com;doğal olarak mahkumun vücudunun yanmasına yol açtığını&com; da ekledi.

1985'te William E. Vandiver'in infazı sırasında duman ve koku çıkmıştı. Vandiver, ilk kez 2 bin 300 voltluk elektrik verildikten sonra hala nefes alıyordu. 17 dakika süren infaz boyunca onu öldürmek için beş kez elektrik verildi.

Dieter, Nebraska'da tartışmanın yeni bir yöntem bulmaktansa idam cezasının kaldırılmasına yöneleceğini düşünüyor. Şu an bir tasarı var ve kabul edilmesi de mümkün görünüyor ama Dieter, valinin tasarıyı veto edebileceğini belirtiyor.

2007'de gündeme gelen benzer bir taslak sadece bir oyla reddedildi. Şimdiki Vali David Heineman, idam cezasını kaldırmaya öngören her türlü tasarıyı reddedeceğini söyledi.