MEKSİKA : İdam Cezasını Geri Getirme Planları İşe Yaramayacak

MEXICO CITY, 12 Aralık (IPS) – İdam cezasını geri getirmeyi amaçlayan anayasa değişikliği önerisinin Kongre’den geçmesi neredeyse imkansız. Ama bu girişim daha da canlanması beklenen bir toplumsal tartışmaya yol açtı.

Sadece bu yıl 5 bin 400 cinayetin işlendiği Meksika’da, şiddetten bıkan halk kamuoyu yoklamalarına göre yüzde 65 ila 75 oranında idam cezasının yeninden uygulanmasını destekliyor. İdam cezası 2005’te resmen kaldırılmıştı ama 1961’den bu yana infaz gerçekleştirilmiyordu.

Devrimci Kurumsal Parti’den (PRI) vali Humberto Moreira’nın sunduğu anayasa değişikliği taslağı, Kongre’nin alt kanadına görüşülmek üzere gitti. Değerlendirmelerin 2009 başında yapılması planlanıyor.

Vali, tartışmanın idam cezasının uygulanıp uygulanmamasındansa &com;onları nasıl öldüreceğimiz üzerine –asarak, vurarak yada zehirli iğneyle-&com; olması gerektiğini söyledi. Fakat iktidardaki muhafazakar Felipe Calderon hükümeti, onun Ulusal Hareket Partisi (PAN) ve solcu Demokratik Devrim Partisi (PRD) tasarıya karşı çıktı.

PRI’ysa varolan kamuoyu desteği göz önüne alınırsa, konunun tartışmaya muhtaç olduğunu iddia etti. İnsan hakları analisti Fabian Sanchez’se Moreira’nın teklifinin &com;oportunist ve siyasi kazanç amaçlı olduğunu&com; söyledi.

Katolik Kilisesi ve yerel hak örgütlerinin temsilcilerinin yanı sıra BM İnsan Hakları Komiserliği’nden Alberto Brunori de benzer görüşler ifade etti. Öte yandan küçük Yeşil Parti de tecavüzcüler ve insan kaçıranların –mağdurları öldürdükleri takdirde- idam cezasına çarptırılmasını savunan bir kampanya başlattı.

Sanchez, hem PRI hem de Yeşil Parti’nin kamuoyunda varolan öfke üzerinden politik çıkar sağlamaya çalıştığını vurguladı. İdam cezasının suç oranında düşüşe yol açmadığını vurgulayan Sanchez devletin katil haline gelmemesi gerektiğini ekledi.

Uluslararası Af Örgütü (AI) varolan soruna kolaycı bir çözüm bulmaya çalışmanın sadece toplumsal şiddet ortamının derinleşmesine yol açacağını söyledi. Örgüt, sadece idam cezasını değil, kötü muamele, işkence, keyfi infazlar gibi diğer şiddet çeşitlerinin de meşru hale gelmesi riskine dikkat çekti. AI, Meksika’nın suçla mücadele için işlevsel bir adalet sistemi ve profesyonel bir polis gücüne ihtiyacı olduğunu belirtti.

Sanchez de idam cezasının onaylanmasının çok küçük bir ihtimal olduğunu; bunun gerçekleşmesinin uluslararası sözleşmelerin ciddi anlamda ihlal edilmesi anlamına geleceğini vurguladı.