B\u0130\u015eKEK, 16 A\u011fustos (IPS) – Buradaki aktivistler idam cezalar\u0131n\u0131n ceza kanunundan \u00e7\u0131kar\u0131lmas\u0131n\u0131 memnuniyetle kar\u015f\u0131l\u0131yorlar ama bu d\u00fczenlemenin s\u0131n\u0131rlar\u0131 konusunda da endi\u015feliler ve tamamen kalkmas\u0131 i\u00e7in yeni reformlar istiyorlar.<\/p>\n
27 Haziran'da devlet ba\u015fkan\u0131 Kurmanbek Bakiyev, daha &com;insanc\u0131l&com; bir ceza kanununu y\u00fcr\u00fcrl\u00fc\u011fe sokan imzay\u0131 att\u0131. Bu d\u00fczenleme kur\u015funa dizilerek idam cezas\u0131n\u0131 30 y\u0131l hapisle de\u011fi\u015ftirmi\u015f oldu. <\/p>\n
Bu de\u011fi\u015fiklik ceza kanununu Aral\u0131k 2006'da olu\u015fturulan anayasayla uyumlu hale getirdi. Her t\u00fcrl\u00fc cinayeti yasaklayan anayasayla K\u0131rg\u0131zistan be\u015f \u00fclkenin bulundu\u011fu Orta Asya b\u00f6lgesinde idam cezas\u0131n\u0131 kald\u0131ran ikinci \u00fclke oldu. <\/p>\n
Ba\u011f\u0131ms\u0131z \u0130nsan Haklar\u0131 \u00d6rg\u00fct\u00fc'nden eski yarg\u0131\u00e7 Ulugbek Azimov, IPS'e &com;art\u0131k bir\u00e7ok yarg\u0131\u00e7 daha kolay nefes alacak. \u0130dam cezalar\u0131n\u0131 b\u00fcy\u00fck teredd\u00fctle veriyor ve temyizden d\u00f6nmesini \u00fcmit ediyorlard\u0131&com; dedi. Yeni de\u011fi\u015fiklik 174 idam mahkumunun cezalar\u0131n\u0131n mahkemelerde yeniden g\u00f6r\u00fclmesini sa\u011flayacak. <\/p>\n
\u0130dam cezas\u0131n\u0131n kalkmas\u0131 \u015fimdi tecav\u00fcz ve cinayet mahkumlar\u0131n\u0131n rehabilitasyonu sorununu \u00f6n plana \u00e7\u0131kard\u0131. Fakat baz\u0131 aktivistler ceza kanunundaki de\u011fi\u015fiklerin s\u0131n\u0131rl\u0131 oldu\u011funu iddia ediyor. <\/p>\n
Azimov, ceza kanununun 174 idam mahkumunun durumlar\u0131n\u0131n yeniden de\u011ferlendirilmesi i\u00e7in sekiz ayl\u0131k bir s\u00fcre tan\u0131d\u0131\u011f\u0131n\u0131 s\u00f6yledi. Bu konuda yeni bir yasal d\u00fczenleme gelebilir ama hak savunucular\u0131 s\u00fcrenin k\u0131sal\u0131\u011f\u0131 ve nas\u0131l bir de\u011ferlendirme yap\u0131laca\u011f\u0131n\u0131n belli olmamas\u0131 nedeniyle endi\u015feli. <\/p>\n
Bi\u015fkek adalet departman\u0131ndan Nurbolot Kurmanov, K\u0131rg\u0131zistan'da yarg\u0131lama s\u0131ras\u0131nda hata oran\u0131n\u0131n geli\u015fmi\u015f \u00fclkelere g\u00f6re daha fazla oldu\u011funu belirtti ve idam mahkumlar\u0131n\u0131n davalar\u0131n\u0131n kapsaml\u0131 olarak yeniden g\u00f6zden ge\u00e7irilmesi gerekti\u011fini ekledi. <\/p>\n
174 idam mahkumunun hi\u00e7biri varl\u0131kl\u0131 ailelerden gelmiyor. Aktivistler de idam cezas\u0131 kar\u015f\u0131l\u0131\u011f\u0131na konulan cezan\u0131n 30 de\u011fil 20 y\u0131l olmas\u0131n\u0131 istiyor. \u00d6zellikle de \u00fclkedeki hapishanelerin durumu g\u00f6z \u00f6n\u00fcne al\u0131nd\u0131\u011f\u0131nda bunun \u00e7ok a\u011f\u0131r bir ceza oldu\u011funu iddia ediyorlar. Uygulama uluslararas\u0131 standartlara da uygun de\u011fil. <\/p>\n
Yetkililer cezaevi ko\u015fullar\u0131n\u0131n iyile\u015ftirilece\u011fine dair s\u00f6z verdi fakat aktivistler bunun ger\u00e7ekle\u015fece\u011finden \u015f\u00fcpheli. K\u0131rg\u0131z Ombudsman organizasyonundan Nargiza Akyl IPS'e &com;Bir\u00e7ok mahkumun idam cezas\u0131n\u0131n kalkmas\u0131n\u0131 memnuniyetle kar\u015f\u0131lamamas\u0131 ilgin\u00e7&com; dedi. <\/p>\n
Yeterli kayna\u011f\u0131n ayr\u0131lamamas\u0131ndan dolay\u0131 mahkumlar yeterli beslenemiyor. Bir kayna\u011f\u0131n verdi\u011fi bilgiye g\u00f6re, hapishane \u00e7al\u0131\u015fanlar\u0131n\u0131n ve yiyecek tedarik\u00e7ilerinin yolsuzluklar\u0131 da bu durumda etken. IPS'in ara\u015ft\u0131rmalar\u0131 da cezaevlerinde a\u015f\u0131r\u0131 kalabal\u0131\u011f\u0131n, salg\u0131n hastal\u0131klar\u0131n ve yetersiz sa\u011fl\u0131k hizmetlerinin oldu\u011funu g\u00f6steriyor. Bir\u00e7ok mahkum psikolojik hastal\u0131klardan muzdarip ama hi\u00e7 destek alam\u0131yorlar. <\/p>\n
Uluslararas\u0131 Ceza Reformu \u00f6rg\u00fct\u00fc, b\u00f6lgedeki yetkililere cezaevlerinde uluslararas\u0131 standartlar\u0131n sa\u011flanmas\u0131 ve ba\u011f\u0131ms\u0131z kamusal denetim mekanizmalar\u0131n\u0131n kurulmas\u0131 \u00e7a\u011fr\u0131s\u0131nda bulundu. K\u0131rg\u0131z aktivistler \u015fimdi h\u00fck\u00fcmete BM Medeni ve siyasal haklar s\u00f6zle\u015fmesine Ek 2. Opsiyonel Protokol\u00fc imzalamas\u0131 konusunda bask\u0131 yap\u0131yor. <\/p>\n
Parlamentoda bu konudaki giri\u015fim ge\u00e7en y\u0131l ba\u015far\u0131s\u0131z oldu ama yak\u0131nda konunun tekrar g\u00fcndeme gelmesi bekleniyor. \u015eu ana kadar 61 \u00fclke protokol\u00fc imzalad\u0131; bunlar\u0131n aras\u0131nda b\u00f6lgede bulunan T\u00fcrkmenistan da var.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"
B\u0130\u015eKEK, 16 A\u011fustos (IPS) – Buradaki aktivistler idam cezalar\u0131n\u0131n ceza kanunundan \u00e7\u0131kar\u0131lmas\u0131n\u0131 memnuniyetle kar\u015f\u0131l\u0131yorlar ama bu d\u00fczenlemenin s\u0131n\u0131rlar\u0131 konusunda da endi\u015feliler ve tamamen kalkmas\u0131 i\u00e7in yeni reformlar istiyorlar.<\/p>\n","protected":false},"author":4,"featured_media":0,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[1],"tags":[],"class_list":["post-46","post","type-post","status-publish","format-standard","hentry","category-headlines"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/ipsnews.net\/turkce\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/46","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/ipsnews.net\/turkce\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/ipsnews.net\/turkce\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/ipsnews.net\/turkce\/wp-json\/wp\/v2\/users\/4"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/ipsnews.net\/turkce\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=46"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/ipsnews.net\/turkce\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/46\/revisions"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/ipsnews.net\/turkce\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=46"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/ipsnews.net\/turkce\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=46"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/ipsnews.net\/turkce\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=46"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}