{"id":145,"date":"2015-01-08T13:40:01","date_gmt":"2015-01-08T13:40:01","guid":{"rendered":"http:\/\/ipsnews.net\/turkce\/2015\/01\/08\/marshall-adalarinin-nukleer-silah-karsiti-mucadelesine-sivil-toplum-destegi\/"},"modified":"2015-01-08T13:40:01","modified_gmt":"2015-01-08T13:40:01","slug":"marshall-adalarinin-nukleer-silah-karsiti-mucadelesine-sivil-toplum-destegi","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/ipsnews.net\/turkce\/2015\/01\/08\/marshall-adalarinin-nukleer-silah-karsiti-mucadelesine-sivil-toplum-destegi\/","title":{"rendered":"Marshall Adalar\u0131\u2019n\u0131n N\u00fckleer Silah Kar\u015f\u0131t\u0131 M\u00fccadelesine Sivil Toplum Deste\u011fi"},"content":{"rendered":"<p>V\u0130YANA, 9 Aral\u0131k 2014  (IPS)  &#8211; Viyana\u2019da 8-9 Aral\u0131k\u2019ta d\u00fczenlenecek N\u00fckleer  Silahlar\u0131n \u0130nsani Etkileri Konferans\u0131 \u00f6ncesinde,  d\u00fcnyan\u0131n d\u00f6rt bir yan\u0131ndan Avusturya\u2019n\u0131n  ba\u015fkentine gelen aktivistler N\u00fckleer Silahlar\u0131  Ortadan Kald\u0131rmak i\u00e7in Uluslararas\u0131 Kampanya  taraf\u0131ndan 6-7 Aral\u0131k\u2019ta d\u00fczenlenen sivil toplum  forumuna kat\u0131ld\u0131.<!--more--><\/p>\n<p>Aciliyeti nedeniyle g\u00fcndemde olan konulardan  biri, Marshall Adalar\u0131 taraf\u0131ndan Amerika  Birle\u015fik Devletleri ve n\u00fckleer silah sahibi di\u011fer  sekiz devlet aleyhine Nisan 2014\u2019te Uluslararas\u0131  Adalet Divan\u0131\u2019nda (ICJ) a\u00e7\u0131lan ve bu k\u00fc\u00e7\u00fck ada  \u00fclkesinde 1946-58 y\u0131llar\u0131 aras\u0131nda yap\u0131lan 60\u2019tan  fazla n\u00fckleer silah denemesini i\u00e7eren davayd\u0131.<\/p>\n<p>Adalar sadece d\u00fcnyan\u0131n izole bir k\u00f6\u015fesi oldu\u011fu  i\u00e7in de\u011fil, ayn\u0131 zamanda o d\u00f6nemde ABD taraf\u0131ndan  y\u00f6netilen Pasifik Adalar\u0131 Manda B\u00f6lgesi i\u00e7inde  yer ald\u0131\u011f\u0131ndan testler i\u00e7in se\u00e7ilmi\u015fti. \u00d6z  y\u00f6netim 1979\u2019da, tam ba\u011f\u0131ms\u0131zl\u0131k da 1986\u2019da  kazan\u0131ld\u0131.<\/p>\n<p>Marshall Adalar\u0131\u2019nda ya\u015fayanlara bu testler  hakk\u0131nda bilgi de verilmedi, onlar\u0131n onaylar\u0131 da  al\u0131nmad\u0131. Uzun bir d\u00f6nem etkilerinin de fark\u0131na  varamad\u0131lar.<\/p>\n<p>Sonu\u00e7lar y\u0131k\u0131c\u0131yd\u0131. Yo\u011fun radyasyon alan adalarda  ya\u015fayanlar yerlerinden oldu, kanser ve do\u011fum  anomalileri artt\u0131. Sorumlu olan devletler yol  a\u00e7t\u0131klar\u0131 zarar\u0131 kabul etmezken gerekli sa\u011fl\u0131k  yard\u0131mlar\u0131n\u0131 da yapmay\u0131 reddetti.<\/p>\n<p>ABD\u2019nin 1954\u2019teki ilk n\u00fckleer denemesine Castle  Bravo kod ad\u0131 verilmi\u015fti ve kullan\u0131lan bomba  Hiro\u015fima\u2019ya 1945\u2019te at\u0131landan 1000 kat daha  g\u00fc\u00e7l\u00fcyd\u00fc.<\/p>\n<p>ICAN forumuna seslenen Marshall Adalar\u0131 D\u0131\u015fi\u015fleri  Bakan\u0131 Tony de Brum, \u00fclkesinin n\u00fckleer  silahlardan ar\u0131nd\u0131r\u0131lm\u0131\u015f bir d\u00fcnya i\u00e7in ICJ\u2019ye  ba\u015fvurmaya karar verdi\u011fini s\u00f6yledi.<\/p>\n<p>De Brum, tazminat talepleri olmad\u0131\u011f\u0131n\u0131 \u00e7\u00fcnk\u00fc  ABD\u2019nin hali haz\u0131rda adalara milyonlarca dolarl\u0131k  yard\u0131mda bulundu\u011funu, ancak devletleri N\u00fckleeri  Ortadan Kald\u0131rma Anla\u015fmas\u0131 (NPT) ve uluslararas\u0131  hukuk kar\u015f\u0131s\u0131nda sorumlu tutmak istediklerini  belirtti.<\/p>\n<p>1970\u2019te y\u00fcr\u00fcrl\u00fc\u011fe giren NPT n\u00fckleer silah sahibi  devletleri silahs\u0131zlanma ve n\u00fckleeri bar\u0131\u015f\u00e7\u0131l  olarak kullanmakla m\u00fckellef k\u0131l\u0131yor. \u015eu an  n\u00fckleer cephaneli\u011fe sahip olan dokuz devlet ABD,  Birle\u015fik Krall\u0131k, Fransa, Rusya, \u00c7in, Hindistan,  Pakistan, Kuzey Kore ve \u0130srail.<\/p>\n<p>So\u011fuk Sava\u015f\u2019\u0131n sona ermesinden bu yana belli  oranda silahs\u0131zlanma sa\u011flan\u0131rken bu dokuz \u00fclke  halen 17 bin kadar n\u00fckleer silaha sahip ve her  y\u0131l 100 milyar dolar harcama yap\u0131yor.<\/p>\n<p>Marshalll Adalar\u0131\u2019n\u0131n a\u00e7t\u0131\u011f\u0131  ve &com;David Goliath\u2019a  kar\u015f\u0131&com; \u015feklinde nitelenen dava t\u00fcm d\u00fcnyada ses  getirdi ve \u00e7ok say\u0131da \u00f6rg\u00fctten destek buldu. Bu  destek\u00e7ilerin \u00f6nde gelenlerinden biri de N\u00fckleer  D\u00f6nem Bar\u0131\u015f Derne\u011fi (NAPF) ve ba\u015fkan\u0131 David  Krieger \u015f\u00f6yle diyor: &com;Marshall Adalar\u0131 k\u00fc\u00e7\u00fck ve  cesur bir \u00fclke. Per edecek ya da itilip kak\u0131lacak  bir \u00fclke de\u011fil.&com; <\/p>\n<p>&com;N\u00fckleer silahlar\u0131n ne sonu\u00e7lar\u0131 oldu\u011funun  fark\u0131nda&com; diyor ve &com;Mahkeme salonunda insanl\u0131\u011f\u0131n  gelece\u011fi i\u00e7in m\u00fccadele ediyor. Marshall Adalar\u0131  halk\u0131, bu konuyu ABD Federal Mahkemesi\u2019ne ve  ICJ\u2019ye ta\u015f\u0131d\u0131\u011f\u0131 i\u00e7in bizim deste\u011fimizi ve  takdirimizi hak ediyor&com; diye ekliyor.<\/p>\n<p>Davay\u0131 destekleyen kurulu\u015flardan bir di\u011feri de,  t\u00fcm d\u00fcnyada 12 milyon ki\u015filik bir a\u011f\u0131 bulunan  bar\u0131\u015f, k\u00fclt\u00fcr ve e\u011fitim savunucusu Budist \u00f6rg\u00fct  Soka Gakkai International (SGI). SGI\u2019\u0131n gen\u00e7lik  kolu &com;Nuclear Zero&com; ba\u015fl\u0131kl\u0131 bir kampanya  ba\u015flatarak n\u00fckleer silahs\u0131z bir d\u00fcnya i\u00e7in  Japonya\u2019da 5 milyon imza toplad\u0131. <\/p>\n<p>Kampanya, 2015 Hiro\u015fima ve Nagazaki\u2019nin  bombalanmas\u0131n\u0131n 70. y\u0131l\u0131na ve ayn\u0131 zamanda NPT  De\u011ferlendirme Konferans\u0131\u2019na denk geldi\u011fi i\u00e7in  d\u00fczenlendi. <\/p>\n<p>ICAN toplant\u0131s\u0131nda yapt\u0131\u011f\u0131 konu\u015fmada de Brum t\u00fcm  kat\u0131l\u0131mc\u0131lar\u0131 Marshall Adalar\u0131\u2019n\u0131n giri\u015fimine  destek vermeye \u00e7a\u011f\u0131rd\u0131. &com;Uzun bir zaman adal\u0131  insanlar\u0131n sesi, ba\u015flar\u0131na gelenleri ve ba\u015fka  kimsenin ba\u015f\u0131na gelmesini istemedikleri \u015feyleri  d\u00fcnyan\u0131n duyaca\u011f\u0131 kadar g\u00fc\u00e7l\u00fc de\u011fildi.&com; <\/p>\n<p>&com;N\u00fckleer silah \u00e7\u0131lg\u0131nl\u0131\u011f\u0131n\u0131&com; durdurmak i\u00e7in bir  dava a\u00e7ma f\u0131rsat\u0131 do\u011fdu\u011funda Marshall Adalar\u0131\u2019n\u0131n  bu f\u0131rsat\u0131 de\u011ferlendirdi\u011fini ekledi. <\/p>\n<p>De Brum, bir \u00e7ok ki\u015finin, 70 bin ki\u015filik bir  \u00fclkenin d\u00fcnyan\u0131n s\u00fcper g\u00fc\u00e7lerini kar\u015f\u0131s\u0131na  almas\u0131n\u0131n mant\u0131ks\u0131z ya da komik olaca\u011f\u0131n\u0131  s\u00f6yleyerek \u00fclkesinin cesaretini k\u0131rmaya  \u00e7al\u0131\u015ft\u0131\u011f\u0131n\u0131 belirtti.<\/p>\n<p>&com;Fakat Marshall Adalar\u0131\u2019nda n\u00fckleer test  d\u00f6neminin olumsuz etkilerini ya\u015famam\u0131\u015f tek bir  yurtta\u015f dahi bulunmuyor. N\u00fckleer silahlar\u0131n  etkisini do\u011frudan g\u00f6rd\u00fc\u011f\u00fcm\u00fcz i\u00e7in kendimizi  yapt\u0131\u011f\u0131m\u0131z \u015feyleri yapmakla sorumlu hissettik.&com;<\/p>\n<p>Viyana\u2019da d\u00fczenlenen N\u00fckleer Silahlar\u0131n \u0130nsani  Etkileri Konferans\u0131 serinin \u00fc\u00e7\u00fcnc\u00fc etkinli\u011fi.  \u0130lki Mart 2013\u2019te Norve\u00e7, Oslo\u2019da, ikincisiyse  \u015eubat 2014\u2019te Meksika, Nayarit\u2019te d\u00fczenlenmi\u015fti.<\/p>\n<p>(Edit\u00f6r Phil Harris) <\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>V\u0130YANA, 9 Aral\u0131k 2014 (IPS) &#8211; Viyana\u2019da 8-9 Aral\u0131k\u2019ta d\u00fczenlenecek N\u00fckleer Silahlar\u0131n \u0130nsani Etkileri Konferans\u0131 \u00f6ncesinde, d\u00fcnyan\u0131n d\u00f6rt bir yan\u0131ndan Avusturya\u2019n\u0131n ba\u015fkentine gelen aktivistler N\u00fckleer Silahlar\u0131 Ortadan Kald\u0131rmak i\u00e7in Uluslararas\u0131 Kampanya taraf\u0131ndan 6-7 Aral\u0131k\u2019ta d\u00fczenlenen sivil toplum forumuna kat\u0131ld\u0131.<\/p>\n","protected":false},"author":85,"featured_media":0,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[1],"tags":[],"class_list":["post-145","post","type-post","status-publish","format-standard","hentry","category-headlines"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/ipsnews.net\/turkce\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/145","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/ipsnews.net\/turkce\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/ipsnews.net\/turkce\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/ipsnews.net\/turkce\/wp-json\/wp\/v2\/users\/85"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/ipsnews.net\/turkce\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=145"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/ipsnews.net\/turkce\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/145\/revisions"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/ipsnews.net\/turkce\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=145"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/ipsnews.net\/turkce\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=145"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/ipsnews.net\/turkce\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=145"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}