{"id":14,"date":"2007-03-01T13:40:01","date_gmt":"2007-03-01T13:40:01","guid":{"rendered":"http:\/\/ipsnews.net\/turkce\/2007\/03\/01\/haklar-idam-cezasinin-yeryuzunden-silinmesine-biraz-daha-var\/"},"modified":"2007-03-01T13:40:01","modified_gmt":"2007-03-01T13:40:01","slug":"haklar-idam-cezasinin-yeryuzunden-silinmesine-biraz-daha-var","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/ipsnews.net\/turkce\/2007\/03\/01\/haklar-idam-cezasinin-yeryuzunden-silinmesine-biraz-daha-var\/","title":{"rendered":"HAKLAR : \u0130dam Cezas\u0131n\u0131n Yery\u00fcz\u00fcnden Silinmesine Biraz Daha Var"},"content":{"rendered":"<p>PAR\u0130S, 19 \u015eubat (IPS)  &#8211; Hala idam cezas\u0131n\u0131 uygulayan say\u0131l\u0131 \u00fclke de olmasa 1-3 \u015eubat\u2019ta Paris\u2019te toplanan \u00dc\u00e7\u00fcnc\u00fc D\u00fcnya Kongresi\u2019ne kat\u0131lan \u00f6l\u00fcm cezas\u0131 kar\u015f\u0131t\u0131 aktivistler &com;g\u00f6rev tamamland\u0131&com; deyip evlerine d\u00f6nebilirlerdi.<!--more--><\/p>\n<p>\u00d6ne s\u00fcr\u00fclen t\u00fcm arg\u00fcmanlara ra\u011fmen idam cezas\u0131n\u0131 kald\u0131rmaya ikna olmayan bir elin parmaklar\u0131 kadar \u00fclkede \u2013Amerika Birle\u015fik Devletleri, \u00c7in, Suudi Arabistan, \u0130ran ve Kuzey Kore- t\u00fcm infazlar\u0131n y\u00fczde 97\u2019si ger\u00e7ekle\u015ftiriliyor.  Bu bilgiyi ileten \u0130talyan \u00f6rf\u00fct &com;Hands off Cain&com;in 2006 raporuna g\u00f6re her y\u0131l t\u00fcm d\u00fcnyada 5 bine yak\u0131n insan idam ediliyor.<\/p>\n<p>Yukar\u0131dakilerin haricinde 50 \u00fclkede de idam cezas\u0131 m\u00fcnferit olarak uygulan\u0131yor. Bu \u00fclkeler ge\u00e7en y\u0131l 156 vatanda\u015flar\u0131n\u0131 \u00f6l\u00fcme g\u00f6nderdi. <\/p>\n<p>Kongre\u2019de, idam cezas\u0131n\u0131n tamamen kald\u0131r\u0131lmas\u0131na y\u00f6nelik uluslararas\u0131 e\u011filimin a\u00e7\u0131k oldu\u011fu belirtildi.. 1981\u2019de Fransa idam cezas\u0131n\u0131 kald\u0131ran 25. \u00fclke olmu\u015ftu; bug\u00fcn 142 \u00fclkede idam cezas\u0131 ya kald\u0131r\u0131ld\u0131 ya da yasalarda bulunmas\u0131na ra\u011fmen cezalar infaz edilmiyor.  <\/p>\n<p>Y\u00fczlerce aktivistin kat\u0131ld\u0131\u011f\u0131 \u00fc\u00e7 g\u00fcnl\u00fck kongrede Birle\u015fmi\u015f Milletler Genel Kurulu\u2019nun d\u00fcnya \u00e7ap\u0131nda bir moratoryum ilan etmesinin gereklili\u011fi g\u00fc\u00e7l\u00fc bir \u015fekilde g\u00fcndeme geldi. Avrupa Birli\u011fi\u2019ne \u00fcye t\u00fcm devletlerden temsilciler, Fransa Adalet Bakan\u0131 Robert Badinter\u2019in yan\u0131 s\u0131ra ulusal barolar\u0131n temsilcileri ve Af \u00d6rg\u00fct\u00fc, Uluslararas\u0131 \u0130nsan Haklar\u0131 Federasyonu  gibi kurumlar\u0131n temsilcileri de toplant\u0131ya kat\u0131ld\u0131.  <\/p>\n<p>1970\u2019lerin sonunda \u00fclkesinde idam cezas\u0131n\u0131n kald\u0131r\u0131lmas\u0131 i\u00e7in ba\u015far\u0131l\u0131 bir kampanya y\u00fcr\u00fcten Badinter toplant\u0131daki genel havay\u0131 \u00f6zetledi: &com;Adil ve hakl\u0131 bir amac\u0131m\u0131z oldu\u011funa kesinlikle eminim. \u0130dam cezas\u0131n\u0131n yery\u00fcz\u00fcnden silinmesinin sorumlulu\u011fu bizim \u00fczerimizde ve \u00f6ld\u00fcren bir adaletin m\u00fcmk\u00fcn olmad\u0131\u011f\u0131 konusunda t\u00fcm d\u00fcnyada bir bilin\u00e7 geli\u015fiyor&com;. <\/p>\n<p>Badinter\u2019in iyimserli\u011fine ra\u011fmen bu konuda \u00e7al\u0131\u015fan aktivistlerin \u00f6n\u00fcnde uzun bir yol oldu\u011fu ger\u00e7e\u011fi kapan\u0131\u015f deklarasyonuna yans\u0131d\u0131: <\/p>\n<p>&com;\u0130dam cezas\u0131n\u0131n t\u00fcm d\u00fcnyada gerilemesini ve 2004 Montreal konferans\u0131ndan bu yana Yunanistan, K\u0131rg\u0131zistan, Liberya, Meksika ve Filipinler\u2019in \u00f6l\u00fcm cezas\u0131n\u0131 kald\u0131rm\u0131\u015f olmas\u0131n\u0131 mutlulukla kar\u015f\u0131l\u0131yoruz. Bununla birlikte ayn\u0131 d\u00f6nemde Bahreyn gibi moratoryum ilan etmi\u015f baz\u0131 \u00fclkelerin yeniden infazlara ba\u015flamas\u0131n\u0131; \u00c7in, ABD, \u0130ran, Suudi arabistan ve Vvietnam\u2019da hala cezas\u0131n\u0131n uygulan\u0131yor olmas\u0131n\u0131 da esefle kar\u015f\u0131l\u0131yoruz&com;.  <\/p>\n<p>Deklarasyon BM Genel Kurulu\u2019na d\u00fcnya \u00e7ap\u0131nda bir moratoryum ilan etme \u00e7a\u011fr\u0131s\u0131nda bulunda. &com;Hands off Cain&com;e g\u00f6re bu ger\u00e7ekle\u015firse \u015fu an infaz s\u0131ras\u0131nda bekleyen 20 bine yak\u0131n mahkum kurtulabilir. Deklarasyonda \u00f6zellikle \u00e7ok say\u0131da idam cezas\u0131na \u00e7arpt\u0131r\u0131lm\u0131\u015f mahkumun bulundu\u011fu \u00c7in\u2019e \u00fclkede yap\u0131lacak &com;2008 olimpiyatlar\u0131 ve 2010 D\u00fcnya Fuar\u0131&com; \u0131\u015f\u0131\u011f\u0131nda bir moratoryum ilan etme \u00e7a\u011fr\u0131s\u0131 yer ald\u0131. <\/p>\n<p>IPS\u2019e konu\u015fan kongrenin d\u00fczenleyicilerinden Frans\u0131z \u00f6rg\u00fct Ensemble contre la peine de mort (\u0130dam cezas\u0131na Kar\u015f\u0131 Hep Birlikte) genel sekreteri Eric Bernard yak\u0131n ge\u00e7mi\u015fte idam cezas\u0131n\u0131 kald\u0131ran \u00fclke say\u0131s\u0131n\u0131n artmas\u0131n\u0131n bir\u00e7ok nedeni oldu\u011funu s\u00f6yledi.<\/p>\n<p> &com;\u0130dam cezas\u0131 art\u0131k ulusal bir mesele olmaktan \u00e7\u0131karak evrensel insan haklar\u0131 alan\u0131na girdi. \u0130nfazlar su\u00e7a kar\u015f\u0131 etkili bir cayd\u0131r\u0131c\u0131 olarak de\u011fil t\u00fcm toplumu insanl\u0131ktan \u00e7\u0131karan bir uygulama olarak g\u00f6r\u00fcl\u00fcyor. Geri d\u00f6n\u00fclemez bir ceza olan idam cezas\u0131n\u0131 uygulayan \u00fclkelerin adalet sistemlerinde ya\u015fanan yanl\u0131\u015fl\u0131klar\u0131n ortaya \u00e7\u0131kmas\u0131 da bu art\u0131\u015fa katk\u0131da bulundu&com;.<\/p>\n<p>Kamuoyunun ve h\u00fck\u00fcmetlerin fikrini de\u011fi\u015ftiren nedenlerden biri de ya\u015fanan korkun\u00e7 hikayeler. Son zamanlarda ya\u015fanan \u00f6rneklerden biri Florida\u2019da idam edilen Angel Nievez Diaz\u2019\u0131n \u00f6lmeden \u00f6nce 34 dakika boyunca idam sehpas\u0131nda \u00e7\u0131rp\u0131nmas\u0131yd\u0131. Mahkumu \u00f6ld\u00fcrecek ilk i\u011fne i\u015fe yaramad\u0131 ve bir ikincisinin yap\u0131lmas\u0131 gerekti. Yerel adli t\u0131bb\u0131n a\u00e7\u0131klamas\u0131na g\u00f6re Diaz\u2019\u0131n kollar\u0131nda 30 santimlik kimyasal yan\u0131klar olu\u015fmu\u015ftu. Tan\u0131klar Diaz\u2019\u0131n infaz ger\u00e7ekle\u015firken ac\u0131 i\u00e7inde k\u0131vrand\u0131\u011f\u0131n\u0131 anlatt\u0131.<\/p>\n<p>Bu olay \u00fczerine eyalette t\u00fcm infazlar durduruldu ve bir ara\u015ft\u0131rma komisyonu kuruldu. \u0130dam cezas\u0131n\u0131n t\u00fcm \u00fclkede tart\u0131\u015f\u0131lmaya ba\u015fland\u0131\u011f\u0131n\u0131 belirten Death Penalty Information Centre direkt\u00f6r\u00fc Richard Dieter, 2006\u2019da ger\u00e7ekle\u015ftirilen infazlar\u0131n son 10 y\u0131ldaki en d\u00fc\u015f\u00fck say\u0131ya ula\u015ft\u0131\u011f\u0131n\u0131 s\u00f6yledi.<\/p>\n<p>Bununla birlikte ABD\u2019de idam cezas\u0131 50 eyaletin 38\u2019inde uygulan\u0131yor. 10 eyalette infazlar durdurulmu\u015f durumda ve biri, New Jersey eyaleti Ocak ay\u0131nda idam cezas\u0131n\u0131n tamemn kald\u0131r\u0131laca\u011f\u0131n\u0131 a\u00e7\u0131klad\u0131.<\/p>\n<p>Dieter &com;\u0130dam cezas\u0131 riskli, pahal\u0131 ve bir yanl\u0131\u015fl\u0131k yap\u0131ld\u0131\u011f\u0131nda geri d\u00f6nd\u00fcr\u00fclemez. Her ge\u00e7en g\u00fcn b\u00f6ylesi defolu bir politikay\u0131 savunan insan say\u0131s\u0131 azal\u0131yor&com; diyor. <\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>PAR\u0130S, 19 \u015eubat (IPS) &#8211; Hala idam cezas\u0131n\u0131 uygulayan say\u0131l\u0131 \u00fclke de olmasa 1-3 \u015eubat\u2019ta Paris\u2019te toplanan \u00dc\u00e7\u00fcnc\u00fc D\u00fcnya Kongresi\u2019ne kat\u0131lan \u00f6l\u00fcm cezas\u0131 kar\u015f\u0131t\u0131 aktivistler &com;g\u00f6rev tamamland\u0131&com; deyip evlerine d\u00f6nebilirlerdi.<\/p>\n","protected":false},"author":3,"featured_media":0,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[1],"tags":[],"class_list":["post-14","post","type-post","status-publish","format-standard","hentry","category-headlines"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/ipsnews.net\/turkce\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/14","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/ipsnews.net\/turkce\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/ipsnews.net\/turkce\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/ipsnews.net\/turkce\/wp-json\/wp\/v2\/users\/3"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/ipsnews.net\/turkce\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=14"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/ipsnews.net\/turkce\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/14\/revisions"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/ipsnews.net\/turkce\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=14"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/ipsnews.net\/turkce\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=14"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/ipsnews.net\/turkce\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=14"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}